Γνωρίζοντας τον ταλαντούχο ποιητή, Κωνσταντίνο Μπασούρη…

Σταυρούλα Βενιέρη:  

Πριν ξεκινήσουμε τη συζήτησή μας πείτε μας λίγα λόγια για εσάς.

Κωνσταντίνος Μπασούρης

Γεννήθηκα στη Θεσσαλονίκη το 1984. Αποφοίτησα από το Τμήμα Φιλοσοφικών και Κοινωνικών Σπουδών του Πανεπιστημίου Κρήτης και, αργότερα, ολοκλήρωσα τις μεταπτυχιακές μου σπουδές στο Πρόγραμμα Μεταπτυχιακών Σπουδών «Εγκληματολογία» στο Πάντειο Πανεπιστήμιο. Έχω παρακολουθήσει το Μονοετές Πρόγραμμα Εκπαίδευσης Μεταφραστών από το Κε.Δι.Βι.Μ. meta|φραση, καθώς και διάφορα επιμορφωτικά προγράμματα και σεμινάρια ποικίλης θεματολογίας. Μου αρέσει να ταξιδεύω, όταν και όσο μπορώ, να παρακολουθώ θεατρικές παραστάσεις, να διαβάζω, να ακούω και να παίζω μουσική και να περνάω χρόνο με φίλους.

Σ.Β: Αντιλαμβάνομαι πως είστε άτομο με ευαισθησίες! Τι σας λυπεί περισσότερο στην σημερινή  κοινωνία;

Κ.Μ: Με προβληματίζει η ευκολία με την οποία οι άνθρωποι έρχονται σε λογομαχία για ασήμαντες αφορμές, ιδιαιτέρως στην οδήγηση για παράδειγμα. Είναι σαν τα όρια της υπομονής να έχουν στενέψει και οι διαπροσωπικές σχέσεις να βρίσκονται σε τεντωμένο σχοινί. Με προβληματίζει που χάνονται ανθρώπινες, και όχι μόνο, ζωές για το τίποτα. Με προβληματίζει, επίσης, αυτή η τάση ανθρωποφαγίας όχι μόνο στις καθημερινές, διαπροσωπικές σχέσεις, αλλά και στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης. Χρειάζεται καλλιέργεια παιδείας και ενσυναίσθησης σε πολλές πτυχές της καθημερινής διαβίωσης, κάτι που δεν θα επιτευχθεί από τη μια στιγμή στην άλλη, αλλά σταδιακά, και ο καθένας από εμάς, χωρίς να εξαιρώ και τον εαυτό μου, να προσπαθεί να βελτιώνεται μέρα με τη μέρα.

Σ.Β: Ποιο είδος λογοτεχνίας αγαπάτε περισσότερο και ποιο βιβλίο είναι το αγαπημένο σας;

Κ.Μ: Αγαπώ τη λογοτεχνία, χωρίς να κάνω κάποια διάκριση μεταξύ των διαφόρων ειδών έκφρασης μέσω του γραπτού λόγου, είτε πρόκειται για ιστορικό μυθιστόρημα, ποίηση κλπ. Κατά καιρούς είναι πολλά τα βιβλία που έχω ξεχωρίσει, για τους δικούς μου λόγους. Εν προκειμένω, ας μου επιτραπεί να επισημάνω τρία εξ αυτών, την Ασκητική του Νίκου Καζαντζάκη, τα Εις Εαυτόν του Μάρκου Αυρήλιου και το Όνομα του Ρόδου του Ουμπέρτο Έκο. 

Σ.Β: Θεωρείτε ότι κάθε βιβλίο πρέπει να μας προσφέρει έναν διαφορετικό τρόπο σκέψης από τον δικό μας;

Κ.Μ: Ακριβώς. Θεωρώ ότι μέσα από την περιπλάνηση, και όχι απλώς ανάγνωση, κάθε βιβλίου είμαστε λίγο διαφορετικοί, προς το καλύτερο, σε σχέση με αυτό που ήμασταν, όταν βρισκόμασταν στην πρώτη σελίδα. Κάθε βιβλίο είναι και ένα καινούργιο μονοπάτι, είναι σαν να φαίνεται ότι φτάνουμε στον ίδιο προορισμό, αλλά από διαφορετικό δρόμο. Ανακαλύπτουμε κάτι νέο, διαφορετικό σε σχέση με τον κόσμο, αλλά πολύ περισσότερο, σε σχέση με τον ίδιο μας τον εαυτό. Και αυτό, κατά την ταπεινή μου γνώμη, είναι και το σημαντικότερο. Και όχι μόνο για διαφορετικά βιβλία, αλλά και για το ίδιο έργο, όσες φορές κι αν το διαβάσουμε, κάθε φορά θα έχουμε και νέες προσλαμβάνουσες. «Οι λέξεις και οι ιδέες μπορούν να αλλάξουν τον κόσμο», όπως ακούγεται να λέει ο ηθοποιός Robin Williams υποδυόμενος τον καθηγητή John Keating στην ταινία  “Ο Κύκλος των Χαμένων Ποιητών”.

Σ.Β: Πώς εμπνευστήκατε τα ποιήματά σας και τι σας πυροδότησε για τη συγγραφή τους;

Κ.Μ: Ως έμπνευση για κάθε ποίημα, ή για κάθε μικρή ιστορία όπως τα αποκαλώ, δεν λειτούργησε κάτι συγκεκριμένο. Ορισμένα είναι βιωματικά, ωστόσο τα περισσότερα προέκυψαν από τυχαία περιστατικά, όπως μια συζήτηση, ένα απόσπασμα που ξεχώρισα σε κάποιο βιβλίο, ένα τραγούδι, ακόμα κι ένα άρωμα. Το έναυσμα για την συγγραφή αυτής της συλλογής δόθηκε, επίσης, τυχαία από τον καλό παιδικό μου φίλο, Δημήτρη Ματζίρη. Εν μέσω μιας ενδιαφέρουσας κουβέντας που είχαμε σχετικά με τη μουσική και τη στιχουργική, μου είπε ότι τριγυρνούσε στη σκέψη του η φράση «Ο δρόμος με τα θλιμμένα ηλιοτρόπια». Αφού πήρα την άδειά του να γράψω κάτι πάνω σε αυτό, μετά από λίγες μέρες προέκυψε το ομότιτλο ποίημα, καθώς και το πεζογράφημα που ολοκληρώνει τη συλλογή αυτή στη θέση του επιλόγου. Όπως καταλαβαίνετε, ο Δημήτρης είναι, κατά μία έννοια, ο «νονός» αυτής της συλλογής.  

Σ.Β: Θα θέλαμε πολύ να μας πείτε τα μηνύματα που προσπαθείτε να περάσετε μέσα από το εξαιρετικό σας δημιούργημα…

Κ.Μ: Από τη στιγμή που ένα έργο βγαίνει από το «συρτάρι» και απευθύνεται στο κοινό, ο/η κάθε αναγνώστης/αναγνώστρια εκλαμβάνει αυτό που διαβάζει με τον δικό του/της τρόπο. Ποίηση, άλλωστε, δεν είναι αυτό που διαβάζει κάποιος, αλλά αυτό που κρύβεται πίσω και πέρα από τις λέξεις. Δεν σας κρύβω ότι είναι ιδιαίτερη η χαρά μου όταν μου λένε «Σε αυτό το ποίημα είναι σαν να βλέπω τον εαυτό μου» ή «Σε αυτή τη στροφή περιγράφεις ακριβώς τη σκέψη μου». Μέσα στις λέξεις ο καθένας ενδέχεται να βρει ένα κομμάτι της δικής του εμπειρίας, ένα κοινό βίωμα. Χωρίς να το συνειδητοποιούμε πολλές φορές, είμαστε διαφορετικά μονοπάτια, που κάπου, κάποτε συναντήθηκαν σε μια κοινή πορεία. Ο απόηχος αυτής της συλλογής θα ήταν επιθυμητό να είναι ένα μήνυμα αισιοδοξίας, ότι συνοδοιπόρος στο ταξίδι αυτό θα είναι πάντα ο μικρός μας εαυτός, το μικρό εκείνο παιδί με την αθωότητα και την αγνότητά του, που καλό θα ήταν να το ακούμε καμιά φορά κι ας μεγαλώσαμε και, παρά τις όποιες δυσκολίες προκύψουν, όπως μαρτυρά και ο τελευταίος στίχος της συλλογής, «το ταξίδι συνεχίζεται».

 

Σ.Β: Ειλικρινά, μεγάλο ενδιαφέρον έχει για εμάς, να μάθουμε πώς αισθανθήκατε όταν γράφατε το συγκεκριμένο έργο σας.

Κ.Μ: Η ολοκλήρωση ορισμένων εκ των ποιημάτων είχε ως προαπαιτούμενο τη διάβαση δύσβατων μονοπατιών. Συνήθως αποτυπώνονται στο χαρτί εμπειρίες όχι και τόσο ευχάριστες, όχι απαραίτητα για τον/την συγγραφέα με την έννοια του βιώματος, αλλά για το αντικείμενο καθαυτό. Ωστόσο, η στιγμή που έχεις μπροστά σου το συνολικό σου έργο ολοκληρωμένο, θεωρώ πως είναι μια στιγμή, αν μη τι άλλο, ηθικής ικανοποίησης. 

Σ.Β: Ποιος ήταν ο πρώτος που διάβασε το έργο σας και ποιες ήταν οι αντιδράσεις του;

Κ.Μ: Όταν ολοκληρώθηκε η συλλογή, τη διάβασαν οι πολύ δικοί μου, κοντινοί άνθρωποι, από τους οποίους ζήτησα να είναι αντικειμενικοί. Πέρα από τον βαθμό συγγένειας και των διαπροσωπικών σχέσεων, ήθελα η γνώμη τους να είναι κριτική και αμερόληπτη. Άλλωστε, κάποιοι εξ αυτών, δεν είχαν διαβάσει κάτι πριν ολοκληρωθεί το εν λόγω έργο. Έλαβα, ωστόσο, θετικές αντιδράσεις και ευοίωνα μηνύματα για το σύνολο του έργου. 

Σ.Β: Έπαιξε κάποιος ρόλο κατά τη διάρκεια της συγγραφής του έργου σας κι αν ναι… ποιος ήταν αυτός;

Κ.Μ: Τον πρώτο και κύριο ρόλο διαδραματίζουν οι άνθρωποι που συναναστρεφόμαστε. Αλλά, ακόμα και όσοι ήταν απλώς περαστικοί από τη ζωή μας. Από όλους έχουμε να λάβουμε κάτι. 

Σ.Β: Η εικονογράφηση του εξωφύλλου είναι της Αθηνάς Κανάτα, που  κατά τη γνώμη μου, είναι έξοχη! Πιστεύετε ότι συμβάλλει στην ανάδειξη του βιβλίου σας;

Κ.Μ: Αναμφίβολα, το εξώφυλλο είναι η πρώτη εντύπωση που δημιουργείται στον εκάστοτε αναγνώστη σχετικά με το βιβλίο. Είναι αυτό που θα μαγνητίσει το βλέμμα και θα κεντρίσει το ενδιαφέρον του. Εν προκειμένω, θεωρώ πως έχει γίνει πολύ καλή δουλειά. Με προσέγγιση αφαιρετική, κατά το δυνατόν, αποτυπώθηκε στο εξώφυλλο και οπισθόφυλλο, καθώς πρόκειται για ενιαία εικόνα, η κεντρική σκέψη αυτής της συλλογής, με τρόπο που μαρτυρά ότι κάτι περαιτέρω κρύβεται από πίσω.

Σ.Β: Τι νομίζετε ότι πρέπει να κάνει ένας ποιητής για να 

αγαπήσει περισσότερο ο κόσμος την ποίηση;

Κ.Μ: Το τελευταίο διάστημα διαπιστώνω ότι έχει αυξηθεί το αναγνωστικό κοινό, ασχέτως με το τι επιλέγει να διαβάσει ο καθένας, κάτι που είναι ενθαρρυντικό και ευοίωνο, για τα δεδομένα της εποχής. Ο κόσμος στρέφεται στη λογοτεχνία, είτε ως αναγνώστες είτε ως δημιουργοί, κάτι που δείχνει τη θέληση του κοινού για διεξόδους εποικοδομητικές, για ψυχαγωγία και για επικοινωνία των ιδεών και σκέψεών του, όσον αφορά συγγραφείς και ποιητές εν προκειμένω. Τα έργα «μιλούν» στον ψυχισμό των αναγνωστών, αφυπνίζουν συνειδήσεις, διευρύνουν ορίζοντες.  Δεν υπάρχει, κατά την ταπεινή μου γνώμη, να επισημάνω κάτι περαιτέρω στους ομότεχνους λογοτέχνες, πέρα από το να συνεχίσουν αυτό που κάνουν με αγάπη και μεράκι.

Σ.Β: Να περιμένουμε να σας δούμε  σε νέες συγγραφικές δραστηριότητες, τον προσεχή χρόνο;

Κ.Μ: Υπάρχουν ορισμένες ιδέες, πάνω στις οποίες δουλεύω παράλληλα, ωστόσο ευελπιστώ έστω μία από αυτές να καταφέρει να υλοποιηθεί μέσα στο έτος. 

Σ.Β: Σας ευχαριστούμε θερμά, εκλεκτέ μας ποιητή, για την ουσιαστική και εποικοδομητική συζήτηση!

 

24.1.2023