ΙΙ. ΜΕΣΗ ΑΝΑΤΟΛΗ
Ιράν
4. Οι εξελίξεις στο Ιράν και την ευρύτερη περιοχή απειλούν την περιφερειακή και παγκόσμια ασφάλεια. Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο ζητά αποκλιμάκωση και μέγιστη αυτοσυγκράτηση, προστασία των αμάχων και των πολιτικών υποδομών και πλήρη σεβασμό του διεθνούς δικαίου από όλα τα μέρη, συμπεριλαμβανομένων των αρχών του Χάρτη των Ηνωμένων Εθνών και του διεθνούς ανθρωπιστικού δικαίου. Στο πλαίσιο αυτό, ζητά μορατόριουμ στις επιθέσεις κατά ενεργειακών και υδάτινων εγκαταστάσεων. Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο εκφράζει τη λύπη του για την απώλεια ζωών αμάχων και παρακολουθεί στενά τις εκτεταμένες επιπτώσεις των εχθροπραξιών, μεταξύ άλλων και στην οικονομική σταθερότητα.
5. Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο καταδικάζει έντονα τις αδιάκριτες στρατιωτικές επιθέσεις του Ιράν κατά χωρών της περιοχής και εκφράζει την αλληλεγγύη του προς τις χώρες που επηρεάζονται. Καλεί το Ιράν και τους αντιπροσώπους του να σταματήσουν αμέσως αυτές τις επιθέσεις και να σεβαστούν την κυριαρχία και την εδαφική ακεραιότητα των χωρών της περιοχής, σύμφωνα με την απόφαση 2817 του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ (UNSCR) 2817, η οποία θα πρέπει να εφαρμοστεί πλήρως. Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο υπογραμμίζει τη σημασία της συντονισμένης δράσης για να βοηθηθούν οι εταίροι να ενισχύσουν τις ικανότητες καταπολέμησης των μη επανδρωμένων αεροσκαφών και της αεράμυνας. Στο πλαίσιο αυτό, χαιρετίζει την ετοιμότητα της Ουκρανίας να παράσχει υποστήριξη και εμπειρογνωμοσύνη σε συστήματα αεράμυνας και καταπολέμησης των μη επανδρωμένων αεροσκαφών στις χώρες του Κόλπου.
6. Η Ευρωπαϊκή Ένωση υποστηρίζει σθεναρά και κατηγορηματικά τα κράτη μέλη που βρίσκονται κοντά στην περιοχή. Χαιρετίζει την υποστήριξη που παρέχουν τα κράτη μέλη στο θέμα αυτό, ιδίως μέσω της ανάπτυξης στρατιωτικών μέσων στην Ανατολική Μεσόγειο και προς υποστήριξη της Κύπρου. Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο αναγνωρίζει την πρόθεση της Κύπρου να ξεκινήσει συζήτηση με το Ηνωμένο Βασίλειο σχετικά με τις βρετανικές βάσεις στην Κύπρο και είναι έτοιμο να παράσχει βοήθεια, εφόσον χρειαστεί.
7. Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο υπενθυμίζει την ανάγκη προστασίας του περιφερειακού εναέριου χώρου και διασφάλισης της θαλάσσιας ασφάλειας και του σεβασμού της ελευθερίας της ναυσιπλοΐας, και καταδικάζει κάθε πράξη που απειλεί τη ναυσιπλοΐα ή εμποδίζει τα πλοία να εισέρχονται και να εξέρχονται από το Στενό του Ορμούζ.
8. Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο υπογραμμίζει τον ρόλο των ναυτικών αμυντικών επιχειρήσεων της ΕΕ EUNAVFOR ASPIDES και EUNAVFOR ATALANTA και ζητά την ενίσχυσή τους με περισσότερα μέσα, σύμφωνα με τις αντίστοιχες εντολές τους.
9. Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο χαιρετίζει επίσης τις αυξημένες προσπάθειες που ανακοίνωσαν τα κράτη μέλη, μεταξύ άλλων μέσω ενισχυμένου συντονισμού με τους εταίρους στην περιοχή, για να διασφαλιστεί η ελεύθερη ναυσιπλοΐα στο Στενό του Ορμούζ, μόλις πληρωθούν οι προϋποθέσεις.
10. Η Ευρωπαϊκή Ένωση θα συνεχίσει να προστατεύει την ασφάλεια και τα συμφέροντά της, συνεργαζόμενη με περιφερειακούς και παγκόσμιους εταίρους για την αντιμετώπιση των επιπτώσεων των συνεχιζόμενων εχθροπραξιών. Η Ευρωπαϊκή Ένωση και τα κράτη μέλη της λαμβάνουν όλα τα απαραίτητα μέτρα για να διασφαλίσουν την ασφάλεια των πολιτών της ΕΕ στην περιοχή, μεταξύ άλλων παρέχοντας συνθήκες για την ασφαλή αναχώρησή τους.
11. Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο καλεί την Επιτροπή να συνεχίσει να υποβάλλει εκθέσεις στο Συμβούλιο σχετικά με τον πιθανό αντίκτυπο των πρόσφατων εξελίξεων για την ΕΕ όσον αφορά την ενεργειακή ασφάλεια και τις τιμές ενέργειας, τις αλυσίδες εφοδιασμού και τη μετανάστευση, και να προτείνει μέτρα, κατά περίπτωση. Ζητά επίσης συντονισμό σε επίπεδο ΕΕ, συμπεριλαμβανομένου του πιθανού αντίκτυπου στην εσωτερική ασφάλεια.
12. Ενώ η σύγκρουση δεν έχει μεταφραστεί σε άμεσες μεταναστευτικές ροές προς την Ευρωπαϊκή Ένωση, το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο υπογραμμίζει τη σημασία της διατήρησης υψηλού επιπέδου επαγρύπνησης και της διασφάλισης του απαραίτητου επιπέδου ετοιμότητας, με βάση τα εργαλεία και τις πολιτικές που ανέπτυξε η ΕΕ τα τελευταία χρόνια. Με βάση τα διδάγματα που αντλήθηκαν από τη μεταναστευτική κρίση του 2015 και για να αποφευχθεί μια παρόμοια κατάσταση, η ΕΕ είναι έτοιμη να κινητοποιήσει πλήρως τα διπλωματικά, νομικά, επιχειρησιακά και οικονομικά της εργαλεία για την πρόληψη ανεξέλεγκτων μεταναστευτικών κινήσεων προς την ΕΕ και τη διατήρηση της ασφάλειας στην Ευρώπη. Η ασφάλεια και ο έλεγχος των εξωτερικών συνόρων της Ευρωπαϊκής Ένωσης θα συνεχίσουν να ενισχύονται. Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο τονίζει τη σημασία της συνεργασίας με τους εταίρους στην περιοχή, ώστε να διασφαλιστεί ότι θα λάβουν την απαραίτητη βοήθεια και υποστήριξη.
13. Η Ευρωπαϊκή Ένωση θα συνεχίσει να συνεργάζεται με εταίρους στην περιοχή για να συμβάλει στην αποκλιμάκωση και την περιφερειακή σταθερότητα. Είναι έτοιμη να συμβάλει σε όλες τις διπλωματικές προσπάθειες για τη μείωση των εντάσεων και την επίτευξη μιας βιώσιμης λύσης για τον τερματισμό των εχθροπραξιών, την αποτροπή της απόκτησης πυρηνικών όπλων από το Ιράν και τον τερματισμό των αποσταθεροποιητικών του δραστηριοτήτων, συμπεριλαμβανομένου του προγράμματος βαλλιστικών πυραύλων του.
14. Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο επαναλαμβάνει ότι δεν πρέπει ποτέ να επιτραπεί στο Ιράν να αποκτήσει πυρηνικά όπλα και ότι πρέπει να συμμορφώνεται με τις νομικά δεσμευτικές υποχρεώσεις του για την πυρηνική διασφάλιση βάσει της Συνθήκης για τη Μη Διάδοση των Πυρηνικών Όπλων. Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο παροτρύνει το Ιράν να επαναλάβει την πλήρη συνεργασία του με τον Διεθνή Οργανισμό Ατομικής Ενέργειας.
15. Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο καλεί το ιρανικό καθεστώς να σταματήσει τη βία και την καταστολή κατά του ίδιου του λαού του. Ζητά τον σεβασμό των οικουμενικών ανθρωπίνων δικαιωμάτων και των θεμελιωδών ελευθεριών του ιρανικού λαού, συμπεριλαμβανομένου του δικαιώματος να επιλέγει το μέλλον του.
Γάζα/Δυτική Όχθη
16. Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο συζήτησε την επιδεινούμενη κατάσταση στη Γάζα και τη Δυτική Όχθη, συμπεριλαμβανομένης της Ανατολικής Ιερουσαλήμ, η οποία προκαλεί σοβαρή ανησυχία. Επιβεβαιώνει τη δέσμευση της Ευρωπαϊκής Ένωσης στο διεθνές δίκαιο και σε μια συνολική, δίκαιη και διαρκή ειρήνη βασισμένη στη λύση των δύο κρατών σύμφωνα με τα σχετικά ψηφίσματα του Συμβουλίου Ασφαλείας των Ηνωμένων Εθνών, όπου δύο δημοκρατικά κράτη, το Ισραήλ και η Παλαιστίνη, θα ζουν δίπλα-δίπλα ειρηνικά εντός ασφαλών και αναγνωρισμένων συνόρων.
17. Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο επαναλαμβάνει την έκκλησή του για την πλήρη εφαρμογή από όλα τα μέρη της κατάπαυσης του πυρός και όλων των άλλων διατάξεων του ψηφίσματος 2803 του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ, σύμφωνα με τα σχετικά ψηφίσματα του Συμβουλίου Ασφαλείας των Ηνωμένων Εθνών και τις διεθνείς πολιτικές και νομικές αρχές. Στο πλαίσιο αυτό, ζητά τον μόνιμο αφοπλισμό της Χαμάς και άλλων μη κρατικών ένοπλων ομάδων, την πλήρη αποχώρηση των ισραηλινών δυνάμεων από τη Λωρίδα της Γάζας και την ανάπτυξη της προσωρινής Διεθνούς Δύναμης Σταθεροποίησης (ISF), όπως περιγράφεται στο Ολοκληρωμένο Σχέδιο για τον Τερματισμό της Σύγκρουσης στη Γάζα.
18. Η Ευρωπαϊκή Ένωση είναι έτοιμη να εργαστεί για την εφαρμογή του Συνολικού Σχεδίου για τον Τερματισμό της Σύγκρουσης στη Γάζα σύμφωνα με το ψήφισμα 2803 του Συμβουλίου Ασφαλείας των Ηνωμένων Εθνών. Όσον αφορά την Αποστολή Συνοριακής Συνδρομής της Ευρωπαϊκής Ένωσης για το Σημείο Διέλευσης της Ράφα (EU BAM Rafah), το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο καλεί όλα τα μέρη να ανοίξουν ξανά το σημείο διέλευσης της Ράφα, να διευκολύνουν τους ελέγχους και να αυξήσουν τον αριθμό των διελεύσεων. Ζητά επίσης να επιταχυνθούν οι προετοιμασίες για την κλιμάκωση της Αστυνομικής Αποστολής της Ευρωπαϊκής Ένωσης για τα Παλαιστινιακά Εδάφη (EUPOL COPPS).
19. Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο εκφράζει τη λύπη του για τη συνεχιζόμενη καταστροφική ανθρωπιστική κατάσταση στη Γάζα και καλεί το Ισραήλ να επιτρέψει την άμεση, ανεμπόδιστη πρόσβαση και τη συνεχή διανομή ανθρωπιστικής βοήθειας σε μεγάλη κλίμακα στη Γάζα και σε ολόκληρη την περιοχή, μεταξύ άλλων μέσω του Θαλάσσιου Διαδρόμου της Κύπρου για τη συμπλήρωση των χερσαίων οδών, και να επιτρέψει στον ΟΗΕ και τις υπηρεσίες του, καθώς και στις ανθρωπιστικές οργανώσεις, να εργαστούν ανεξάρτητα και αμερόληπτα για να σώσουν ζωές και να μειώσουν τα βάσανα. Καλεί το Ισραήλ να ανακαλέσει την απόφασή του σχετικά με τον νόμο περί καταχώρισης ΜΚΟ, να ανοίξει ξανά τα συνοριακά περάσματα στη Γάζα και να συμμορφωθεί πλήρως με τις υποχρεώσεις του βάσει του διεθνούς δικαίου, συμπεριλαμβανομένου του διεθνούς ανθρωπιστικού δικαίου. Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο υπενθυμίζει την ανάγκη να διασφαλίζεται η προστασία των αμάχων ανά πάσα στιγμή.
20. Η Ευρωπαϊκή Ένωση θα συνεργαστεί με διεθνείς και περιφερειακούς φορείς για να συμβάλει στην ανοικοδόμηση και την ανασυγκρότηση της Γάζας, σύμφωνα με το διεθνές δίκαιο. Θα συνεχίσει επίσης να υποστηρίζει την Παλαιστινιακή Αρχή, μεταξύ άλλων στο πλαίσιο του μεταρρυθμιστικού της προγράμματος, ώστε να μπορέσει να ανακτήσει με ασφάλεια και αποτελεσματικότητα τον έλεγχο της Γάζας. Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο καλεί το Ισραήλ να αποδεσμεύσει επειγόντως τα παρακρατηθέντα έσοδα από την εκκαθάριση και να επεκτείνει τις υπηρεσίες τραπεζικής ανταπόκρισης μεταξύ ισραηλινών και παλαιστινιακών τραπεζών, καθώς και τα δύο είναι απαραίτητα για να διασφαλιστεί η ορθή λειτουργία της Παλαιστινιακής Αρχής και η παροχή βασικών υπηρεσιών στον πληθυσμό.
21. Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο καταδικάζει απερίφραστα τις μονομερείς ενέργειες του Ισραήλ που αποσκοπούν στην επέκταση της παρουσίας του στη Δυτική Όχθη, συμπεριλαμβανομένης της Ανατολικής Ιερουσαλήμ, τις οποίες η συμβουλευτική γνώμη του Διεθνούς Δικαστηρίου της 19ης Ιουλίου 2024 κήρυξε παράνομες, και παροτρύνει την κυβέρνηση του Ισραήλ να ανακαλέσει αυτές τις αποφάσεις, να τηρήσει τις υποχρεώσεις της βάσει του διεθνούς δικαίου και να προστατεύσει τον παλαιστινιακό πληθυσμό των κατεχόμενων εδαφών. Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο επαναλαμβάνει την έκκλησή του για τη διατήρηση και τον σεβασμό του status quo των ιερών τόπων της Ιερουσαλήμ.
22. Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο καταδικάζει απερίφραστα τη συνεχιζόμενη και αυξανόμενη βία των εποίκων κατά των Παλαιστινίων αμάχων, συμπεριλαμβανομένης της βίας κατά των χριστιανικών κοινοτήτων, και επαναλαμβάνει την έκκλησή του προς το Συμβούλιο να προχωρήσει στις εργασίες για περαιτέρω περιοριστικά μέτρα κατά των εξτρεμιστών εποίκων και των οντοτήτων και οργανισμών που τους υποστηρίζουν.
Λίβανος
23. Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο ανησυχεί βαθιά για την αύξηση των εχθροπραξιών στον Λίβανο και τις σοβαρές επιπτώσεις τους στους αμάχους, συμπεριλαμβανομένων των εκτοπισμών μεγάλης κλίμακας, των δεινών και των απωλειών ζωών. Ζητά αποκλιμάκωση, προστασία των αμάχων και των πολιτικών υποδομών, καθώς και σεβασμό του διεθνούς δικαίου, συμπεριλαμβανομένου του διεθνούς ανθρωπιστικού δικαίου. Η Ευρωπαϊκή Ένωση θα συνεχίσει να στηρίζει τον Λίβανο, τις αρχές του και τον λαό του και θα αξιοποιήσει τα αποθέματά της έκτακτης ανάγκης για να βοηθήσει τον πληγέντα άμαχο πληθυσμό. Θα συνεχίσει να υποστηρίζει την κυριαρχία, την εδαφική ακεραιότητα και τις προσπάθειες οικοδόμησης κράτους του Λιβάνου.
24. Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο καταδικάζει έντονα την απόφαση της Χεζμπολάχ να επιτεθεί στο Ισραήλ προς υποστήριξη του Ιράν και την καλεί να σταματήσει αμέσως. Χαιρετίζει την απόφαση των λιβανικών αρχών να απαγορεύσουν τις στρατιωτικές δραστηριότητες της Χεζμπολάχ. Η Ευρωπαϊκή Ένωση υποστηρίζει τις προσπάθειες των αρχών να ενισχύσουν τις λιβανικές ένοπλες δυνάμεις με σκοπό την απόκτηση του ελέγχου ολόκληρης της λιβανικής επικράτειας.
25. Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο επαναλαμβάνει την έκκλησή του προς όλα τα μέρη να σεβαστούν και να εφαρμόσουν τους όρους της συμφωνίας κατάπαυσης του πυρός της 27ης Νοεμβρίου 2024 και να εφαρμόσουν πλήρως το ψήφισμα 1701 του ΣΑΗΕ. Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο καλεί το Ισραήλ να απόσχει από περαιτέρω κλιμάκωση μέσω αεροπορικών ή χερσαίων επιχειρήσεων και να σεβαστεί την κυριαρχία και την εδαφική ακεραιότητα του Λιβάνου. Καλεί όλα τα μέρη να διασφαλίσουν την προστασία των αμάχων και των πολιτικών υποδομών και να απόσχουν από ενέργειες που οδηγούν σε περαιτέρω εκτοπισμό.
26. Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο επιβεβαιώνει την ακλόνητη υποστήριξή του προς την Προσωρινή Δύναμη των Ηνωμένων Εθνών στον Λίβανο (UNIFIL), η οποία διαδραματίζει θεμελιώδη σταθεροποιητικό ρόλο. Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο καταδικάζει τις απαράδεκτες επιθέσεις κατά του προσωπικού της UNIFIL και ζητά διεξοδική έρευνα. Τέτοιες επιθέσεις κατά των ειρηνευτικών δυνάμεων του ΟΗΕ συνιστούν σοβαρή παραβίαση του διεθνούς δικαίου, είναι εντελώς απαράδεκτες και πρέπει να σταματήσουν αμέσως.
20.3.2026
