Εκτύπωση αυτής της σελίδας

Καταπιεσμένα συναισθήματα

lifespeed.gr


Κάλλι Φιλιανού Ψυχολόγος - Παιγνιοθεραπεύτρια

«Δεν πόνεσα», λέει ο Κωνσταντίνος όταν η μαμά του του έδωσε μια ξυλιά επειδή έσπασε το καινούργιο βάζο, κι ας νιώθει ακόμη το κάψιμο από το χτύπημα. «Οι άντρες δεν κλαίνε!». Αυτή η αντίληψη που του έχουν περάσει, έχει «γράψει» μέσα του για τα καλά. Τα χρόνια θα περάσουν και ο Κωνσταντίνος θα γίνει ένας ενήλικας που θα έχει μάθει να καταπνίγει τα πραγματικά του συναισθήματα.

Για να μπορέσει το άτομο να μάθει να εκφράζει τα συναισθήματα του, θα πρέπει οι εμπειρίες του από την παιδική του ηλικία να είναι τέτοιες, ώστε να έχει εμπιστοσύνη στον εαυτό του. Για να γίνει αυτό θα πρέπει τα συναισθήματα του να έχουν γίνει κατανοητά και να έχει επιτραπεί η έκφραση τους.

Εάν στερήσουμε από το παιδί τη δυνατότητα έκφρασης του συναισθήματος που νιώθει (π.χ. το θυμό ή τη λύπη του), καταλήγει στο συμπέρασμα ότι αυτό το συναίσθημα δεν είναι επιτρεπτό. Ίσως μάλιστα να είναι και επικίνδυνο για τη μεταξύ τους σχέση και για αυτό θα  αναγκαστεί να το θάψει. Αυτό έχει όμως τεράστιο τίμημα στην ψυχοσύνθεση του, ένα εκ των οποίων είναι να μην έχει εμπιστοσύνη σε αυτό που νιώθει και κατ’ επέκταση στον εαυτό του.

Δεν είναι λίγες οι περιπτώσεις όπου τα πραγματικά συναισθήματα γίνονται υποκατάστατα άλλων. Μπορεί για παράδειγμα αντί για λύπη να νιώθουμε φόβο ή αντί για φόβο να νιώθουμε θυμό, αντί για ευτυχία να νιώθουμε αγωνία. Όταν δεν αναγνωρίζουμε τα συναισθήματα μας, όταν τα αρνιόμαστε, όταν δεν τα ακούμε και δεν τα υπολογίζουμε, είναι σα να τα ρίχνουμε σε ένα καζάνι που βράζει. Ένα καζάνι που αργά ή γρήγορα θα ξεχειλίσει.

Αντιλαμβανόμαστε πως είναι πολύ σημαντικό οι γονείς να αναγνωρίζουν το συναίσθημα του παιδιού τους, να του επιτρέπουν να το εκφράζει και να το αποδέχονται. Να μπουν στη θέση του παιδιού, να το ακούσουν χωρίς να ερμηνεύουν και χωρίς διάθεση για κριτική. Σε διαφορετική περίπτωση το παιδί θα νιώσει πως τα συναισθήματα του είναι καταστροφικά και θα καταλήξει να αφανίσει το συναισθηματικό του κόσμο.

Επίσης, θα ήταν πολύ ανακουφιστικό για το παιδί, αλλά και για τον ίδιο τον γονιό να μοιράζονται και δικά τους συναισθήματα. Πάντα όμως σε τέτοιο βαθμό, όπου το παιδί δε θα πάρει το «βάρος» του γονέα. Μπορεί για παράδειγμα να πει: «Καταλαβαίνω πως είσαι θυμωμένος, επειδή σου σπάσανε το παιχνίδι σου. Έχω νιώσει και εγώ θυμό όταν μου ζήτησαν να μείνω περισσότερη ώρα στη δουλειά, ενώ δεν με είχαν ενημερώσει εγκαίρως.»

Σε καθημερινή βάση έρχομαι σε επαφή με άτομα που έχουν αναγκαστεί να καταστείλει τα συναισθήματα τους σε τέτοιο βαθμό, ώστε να μην είναι σε θέση να ονοματίσουν και να έρθουν σε επαφή με αυτό που νιώθουν. Μέσα από την ψυχοθεραπεία το άτομο έχει την ευκαιρία να συναντήσει και να  έρθει σε επαφή με το παιδί που ήταν κάποτε … να το ακούσει, να το χαϊδέψει, να το παρηγορήσει παίρνοντας το αγκαλιά. Μόνο όταν έχει συμπονέσει και έχει κλάψει για το παιδί που κρύβει μέσα του, θα μπορέσει να ακούσει με την καρδιά του την αλήθεια του δικού του παιδιού, απαλλαγμένος από δικά του συναισθηματικά «βαρίδια».

Τελευταία άρθρα από τον/την lifespeed.gr