Η φτώχεια πλήττει έναν στους πέντε Ευρωπαίους, μεταξύ των οποίων και ένα στα τέσσερα παιδιά, ενώ περίπου 1 εκατομμύριο άνθρωποι είναι άστεγοι σε ολόκληρη την ΕΕ.
Η Επιτροπή προτείνει νέα μέτρα που αποσκοπούν στην πρόληψη της φτώχειας και του αποκλεισμού από τη στέγαση, καθώς και στη στήριξη όσων πλήττονται ήδη.
Η πρώτη στρατηγική της ΕΕ για την καταπολέμηση της φτώχειας περιγράφει μια πορεία προς την επίτευξη του στόχου της ΕΕ για μείωση του αριθμού των ανθρώπων που απειλούνται από τη φτώχεια ή τον κοινωνικό αποκλεισμό κατά τουλάχιστον 15 εκατομμύρια έως το 2030, στηρίζοντας παράλληλα τον μακροπρόθεσμο στόχο της εξάλειψης της φτώχειας έως το 2050.
Επικεντρώνεται στη δημιουργία θέσεων εργασίας υψηλής ποιότητας, στην πρόσβαση σε υπηρεσίες και στην εισοδηματική στήριξη, καθώς και σε πιο συντονισμένες δράσεις.
Στο πλαίσιο της στρατηγικής, η Επιτροπή:
- θα συνεργαστεί με τους κοινωνικούς εταίρους για τη στήριξη των ατόμων που αντιμετωπίζουν φραγμούς στην απασχόληση
- θα στηρίξει τους ηλικιωμένους μέσω της εξασφάλισης επαρκών συντάξεων
- θα δημιουργήσει συνασπισμό για την καταπολέμηση της φτώχειας με τις εθνικές, περιφερειακές και τοπικές κυβερνήσεις, τις επιχειρήσεις και την κοινωνία των πολιτών
- θα διαβουλευτεί με ανθρώπους που βιώνουν τη φτώχεια σχετικά με τις πολιτικές που τους θίγουν
Η Επιτροπή προτείνει επίσης την ενίσχυση της ευρωπαϊκής εγγύησης για τα παιδιά, του κύριου εργαλείου της ΕΕ για τη στήριξη των παιδιών που έχουν ανάγκη, μέσω της εξασφάλισης πρόσβασης σε υπηρεσίες όπως η εκπαίδευση, η υγειονομική περίθαλψη και τα σχολικά γεύματα.
Η νέα προσέγγιση επικεντρώνεται στη βελτίωση της πρόσβασης των οικογενειών σε θέσεις εργασίας υψηλής ποιότητας, σε παιδική μέριμνα και σε ισχυρά δίχτυα ασφαλείας, επεκτείνοντας παράλληλα τη στήριξη των παιδιών μέσω πρόσβασης σε μέντορες και σε υπηρεσίες ψυχικής υγείας.
Η στέγαση αποτελεί και αυτή επείγουσα πρόκληση. Υπό το πρίσμα της αύξησης των τιμών των κατοικιών κατά 60 % από το 2013, η προτεινόμενη σύσταση για την καταπολέμηση του αποκλεισμού από τη στέγαση προωθεί μακροπρόθεσμες λύσεις για την ευρωπαϊκή στεγαστική κρίση και ζητά περισσότερη κοινωνική και οικονομικά προσιτή στέγαση.
Για την πρόληψη και τη μείωση της φτώχειας, η Επιτροπή προτείνει να ενισχυθεί ο τρόπος διαχείρισης, χρηματοδότησης και παρακολούθησης των προσπαθειών για την καταπολέμηση της φτώχειας, με τους εξής τρόπους:
- Έκκληση προς τα κράτη μέλη να διασφαλίσουν τη θέσπιση πλαισίων πολιτικής για την καταπολέμηση της φτώχειας, σε εθνικό, περιφερειακό ή τοπικό επίπεδο. Τα κράτη-μέλη θα πρέπει να διορίσουν εθνικούς συντονιστές για την καταπολέμηση της φτώχειας στο υψηλότερο επίπεδο, ώστε να διασφαλιστεί συντονισμένη αντίδραση.
- Δημιουργία συνασπισμού της ΕΕ κατά της φτώχειας για την κινητοποίηση του ιδιωτικού τομέα, μεταξύ άλλων των εταιρειών και των φιλανθρωπικών οργανώσεων.
- Συμμετοχή ατόμων με άμεση εμπειρία φτώχειας στη διαμόρφωση της χάραξης πολιτικής με τη δημιουργία ειδικού φόρουμ για διαρθρωμένες διαβουλεύσεις.
- Καθιέρωση βραβείου κοινωνικής ένταξης της ΕΕ, από κοινού με την Επιτροπή των Περιφερειών, για την αναγνώριση καινοτόμων τοπικών λύσεων κατά της φτώχειας.
- Παρακολούθηση της προόδου προς την επίτευξη του στόχου της ΕΕ για μείωση της φτώχειας έως το 2030 και πρόταση νέων δεικτών για τη μέτρηση του τρόπου με τον οποίο οι συνιστώσες της οικονομικής προσιτότητας επηρεάζουν τη φτώχεια.
- Παροχή προσομοίωσης ακραίων καταστάσεων σε όλα τα κράτη μέλη, για την αξιολόγηση της ανθεκτικότητας των εθνικών συστημάτων κοινωνικής πρόνοιας όταν αντιμετωπίζουν δυνητικούς κλυδωνισμούς.
Η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, κα Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, δήλωσε σχετικά: «Η φτώχεια και ο αποκλεισμός είναι προβλήματα που και μπορούμε και πρέπει να τα αντιμετωπίσουμε.Παρουσιάσαμε μια στρατηγική για την πρόληψη και τη μείωση της φτώχειας. Δρούμε αποφασιστικά, ενισχύοντας την εγγύηση για τα παιδιά, βελτιώνοντας την πρόληψη για την αστεγία, και φροντίζοντας για την πλήρη ένταξη των ατόμων με αναπηρία. Αξιοπρέπεια, ευκαιρίες, και ισότητα. Αυτές είναι βασικές αξίες στην Ευρώπη που χτίζουμε.»
Συνολικά, τα μέτρα αυτά αποσκοπούν στην ενίσχυση των κοινωνικών δικαιωμάτων και στην οικοδόμηση μιας Ευρώπης πιο δίκαιης και χωρίς αποκλεισμούς.
Η Ελλάδα καλείται να δράσει άμεσα και αποφασιστικά. Η ακρίβεια δυσκολεύει το μεγαλύτερο ποσοστό του πληθυσμού να ζήσει με αξιοπρέπεια. Η απουσία του κράτους διογκώνει το πρόβλημα.
Κων/νος Σ. Μαργαρίτης
Δημοσιογράφος
19.8.2026
